تاریخ ایران نادرشاه افشار سید نقی خسروی (جلد سخت)

نادر بزرگ مرد تاریخ ایران زمین از قبیله اقشار بود، این قبیله در پای کوه اللّه‌اکبر در شرق ایران قرار دارد. پدرش امامقلی و مادرش هاجر نام داشت. امامقلی غیر از نادر پسر دیگری به نام ابراهیم داشت. تولد نادر با روز تاجگذاری شاه سلطان حسین صفوی مواجه بود. نادر بچه‌ای درشت و با وزنی بیش از سایر بچه‌های بلاد خراسان به دنیا آمد که تعجّت همگان را برانگیخته بود. قبیلۀ افشار از راه دامپروری و کشاورزی مختصر روزگار می‌گذرانیدند. نادر هنگام جوانی توسط عیاران ازبک همراه مادرش و تعدادی از جوانان قبیله افشار ربُوده و به اسارت آنها را بردند. مدت چهار سال همراه مادرش در اسارت افاغنه ازبک بود که مادرش وفات یافت. تا زمانی‌که نادر همراه مادرش در اسارت بود به خاطر حفظ مادرش ساکت بود و دستورات ازبک‌های عیار را اجرا می‌نمود. لکن پس از مرگ مادرش فوراً به فکر چاره و فراز از دست ازبک‌ها شد و همراه و با مشورت همراهانش طرح فرار را ریختند و از شانش نادر شبی که عیاران جهت اجرای یک کمین بزرگ عیاری در مسیر کاروان‌ها تدارک و آماده حرکت بودند نادر موقع را مغتنم شمرده همراه با یارانش که همه در اسارت بودند تصمیم به اجرای طرح و فراز از دست عیاران برآمدند. لذا نیمه‌های شب قبل از این‌که عیاران از خواب برخیزند نادر و همراهانش شروع به کار کردند و ابتدا همراهان و نادر یک یک نگهبانان را گرفتند دهن و دست و پای آنها را بستند و انبار علوفه و آذوقه عیاران و خوراک اسبان را آتش زده و تمام اسبان را از زنجیر آزاد کردند و به تعداد خود و همراهان اسب برگرفته و فرار اختیار کردند و مضافاً این‌که سایر اسبان را نیز با خود برده و یا آنها را از منطقه دور کردند. عیاران وقتی با سر و صدا و شیهه اسبان بیدار شدند مواجه با آتش‌سوزی منطقه اردو واقع شده و اردوگاه را در آتش و فرار اسبان دیدند و اسبی هم باقی نمانده بود که بتوانند فراریان را تعقیب کنند. نادر و همراهانش چند روزی راه پیمودند تا کاملاً از عیاران فاصله گرفتند و در روستاها مشغول به کار کارگری شدند تا ارتزاق نمایند و مدتی این رویه ادامه یافت.